Joep Dohmen (oud-journalist van NRC), geboren en getogen in Heerlen leidt het gesprek. Hij peilt de mening van het publiek. Bijna iedereen vindt het Maankwartier mooi, maar bijna niemand vindt dat het de verlossing heeft gebracht voor Heerlen. De gasten zijn: Michel Huisman, kunstenaar en bedenker van het Maankwartier, Jordy Clemens, wethouder in Heerlen vanaf 2014, Jos Verlaan journalist van NRC, afkomstig uit Heerlen. We zien een filmpje uit 2016, het startschot voor de bouw van het Maankwartier.

De gemeente liet in 2003 vijftien kunstenaars meedenken. Huisman: ‘Er was toen een summier plan voor een nieuw station: een plank over het spoor. Ik heb toen een maquette gemaakt en voor 80% is het Maankwartier zoals deze maquette gebouwd.’ Huisman wilde - in plaats van het zieke Heerlen waar alles is afgebroken - iets moois neerzetten.

Dohmen vraagt welke onderdelen van het plan zijn gelukt en welke niet. Clemens vindt dat het gelukt is om een mooi gebouw met mooie onderdelen te bouwen. ‘Het staat er toch maar. Vroeger was de stationsomgeving naargeestig, nu is er schoonheid, maar de aansluiting met de omgeving kan nog steeds beter.’

Huisman is er trots op is dat het hele gebouw gebruik maakt van aardwarmte en dat hij mocht nadenken over een nieuwe identiteit van Heerlen. Het uitrollen van de mooie sfeer van het Maankwartier naar de rest van Heerlen is niet geslaagd. ‘Het project is nog niet af.’

Jos Verlaan: ‘Het is positief dat het Maankwartier deze avond een bomvolle zaal trekt. Een punt dat niet is gemaakt is de intercity-verbinding Amsterdam - Aken. Die was nodig om het hele plan rendabel te maken met 40.000 passanten per jaar en dat blijken er nu slechts 4000 te zijn.’  

Op de vraag of de stad er beter van geworden is antwoordt Clemens, dat het Maankwartier inspireert. Het Van Grunsvenplein en de tweede promenade zijn opgeknapt. De Provincie geeft ons nu 1 miljoen voor de restauratie van de Royal en het opknappen van de omgeving.’

Huisman: ‘Het Maankwartier is een poging om twee groepen mensen van twee verschillende stadsdelen met elkaar te verbinden. Het is al een stuk veiliger en vriendelijker dan vroeger, maar de sfeer bij de Jumbo is inderdaad anders dan bij de Poort van Herle. Ik heb plannen om de omgeving beter te laten aansluiten, maar die kunnen we hier nog niet bespreken.’

In de discussie met het publiek blijkt dat de fortificatie van de noordkant stoort. Dat komt omdat de rooilijn is aangehouden die daar destijds gold. ‘Daar hadden de plannen op moeten worden aangepast of de rooilijn had moeten worden verplaatst.’ Huisman vindt dat inderdaad jammer. Wel vindt hij het busstation het mooiste van de hele wereld.

Er is een toenemende overlast in het Maankwartier. De politie spreekt van een risicogebied. Een bewoner verklaart heel erg gelukkig te zijn met de woonplek, maar dat de veiligheid buitenshuis nu te wensen over laat. Clemens vult aan dat die cijfers voor de stationsomgeving in elke stad gelden. ‘En onze cijfers zijn nog steeds lager dan vroeger toen het oude station er nog was.’

De overlast hangt samen met de leegstand. Doordat de spoorlijn niet is doorgetrokken en dus het aantal passanten veel lager is, is de invulling van de winkeltjes tot nu toe niet gelukt.

Dohmen: In Heerlen staan veel meer winkels leeg dan in de rest van Nederland. Huisman: ‘De stad heeft een schone broek moeten aantrekken en dan pas komen er weer mensen winkelen.’ Hij werkte 2 jaar als ambtenaar van de gemeente Heerlen om te zien hoe de aanpak van een stad er van binnenuit uitziet en die mallemolen van aanbestedingen en juridische obstructie heeft alle energie uit hem getrokken.’ Clemens: ‘Er is een voortzetting, het Gevelinnovatiefonds.’

Huisman: ‘Als je alles door boekhouders laat doen, komt het mooie niet aan bod. Maar de gevel van bakkerij Voncken is behouden en er volgen hopelijk meer.’

Clemens: ‘We transformeren ’t Loon naar levensmiddelencentrum. Andere winkels centreren we rond de Saroleastraat. De Promenade wordt een onderwijscentrum. Aan de noordkant komt een grote weide en woningbouw. Het gebied van het O.N.-terrein, het CBS en het belastingkantoor wordt ontwikkeld voor onderwijs, groen en gezamenlijkheid’ Zelfs Francien Houben wordt genoemd. Huisman: ‘Ja, ze heeft zich gemeld en ik wil graag met haar samenwerken.’

Het artikel dat Benti Banach van De Limburger wijdde aan onze avond staat achter de volgende link:

maankwartier in heerlen is een brug tussen twee zieke oevers artikel benti banach de limburger.docx